Powered by Blogger.
RSS
Container Icon

Цаг ба зорилтын менежмент

Цаг ба зорилтын менежмент

Луужин бол зүг чигийг заадаг. Амьдралынхаа эрхэм зорилго, алсын хараа буюу зорилгыг таньж мэдсэн хүн луужинтай байна гэсэн үг. Луужинтай байснаар амьдралд тань ямар зүйл нь чухал, илүү утга учиртай гэдгийг тодорхойлж өгдөг учраас та төөрөхгүй бөгөөд хугацаа алдахгүй юм. Амжилтад хүрэхийн тулд луужингаа харан, цагийн баримжаатай байж, төлөвлөсөн хугацаанд зөв зорилгод хүрэх болно. Та нэг долоо хоногт хийсэн бүх ажлаа жагсаан бичнэ үү. Дараа нь Стивен Ковейн цаг ба зорилтын менежментийн загварыг ашиглан дүгнэлт хийгээрэй.


А” чухал бөгөөд яаралтай
/Цаг ба луужинд төвлөрнө /

Үүнд таны амьдралд маш чухал алсын хараа , зорилготой тань холбоотой ажил үйлс орно. Тэгсэн мөртөө яаралтай ажлууд байна. Жишээ нь хугацаанд нь хүлээлгэж өгөх төсөл, яаралтай шийдвэрлэх асуудал, гайхалтай боломж, хямралаас гарах үйл явдал гэх мэт ажилд цаг хугацаа зарцуулах шаардлагатай. Тэгэхгүй бол та олон зүйлийг алдах боломжтой. Хийхгүйгээр хойшлуулсаны үр уршгаар зарим нэгэн чухал зүйлийг сандарч мэгдэн яаралтай хийж гүйцэтгэх хэрэгтэй болдог. Мөн зарим нэг асуудал гэнэт чухал болон хувирч, түүнийг яаралтай шийдвэрлэх шаардлага гарна. Таны өнгөрсөн долоо хоногт хийсэн ажлууд энэ ангилалд багтахдаа яаралтай байсан учраас уу аль эсвэл чухал байсан учраас “ А” ангилалд орсон уу? гэсэн асуултыг тавих хэрэгтэй.


Б” чухал бөгөөд яаралтай бус
/ Луужинд төвлөрнө/

Үүнд цаг хугацааны дарамт байхгүй амьдралын гол, чухал зүйлс багтдаг. Жишээ нь: амьдралын утга учир, байнга суралцах, хөгжих, амрах, өөрийн байр суурь, ажил мэргэжлээ хөгжүүлэх хэрэгцээ, хадгаламж, санхүүгийн төлөвлөлт, татварын зохицуулалт ба зөвлөгөө, зорилгын төлөвлөлт, шинэ боломжуудыг танин мэдэх гэх мэт
Амьдралаа эмх цэгцтэй удирдах, төлөвлөх хүсэлтэй хүмүүс энэ ангилалд багтдаг. Хэрвээ цаг хугацааны зохицуулалтад “ Б” ангилал давамгайлж байвал “ А” нь аяндаа суларна. Яаралтай зүйл болж мэгдэн сандрахаас өмнө чухал ажлуудаа төлөвлөх ёстой юм. Амьдралынхаа үнэтэй цаг хугацааг бид “ В” буюу “ Г” –д өнгөрүүлдэг нь үнэхээрийн харамсалтай.


В” яаралтай бөгөөд чухал бус
/ Цаг хугацаанд төвлөрнө /

Энэ цагийн системийг гаднаас нь харахад “ А” мэт санагддаг. Яагаад гэвэл яаралтай зүйл ихэнхдээ бөөн шуугиан дэгдээж чухал мэт сэтгэгдэл төрүүлдэг. Жишээлбэл: зээл авах, хүн болгоноос мөнгө гуйх, гэнэтийн төлбөр, яаралтай худалдан авалт, гэнэтийн үйл ажиллагаа, нэхэмжлэл, сануулга г.м “ В” нь хүмүүсийг өвчин намдаах эмийн адил саатуулан чухал зүйлсээс нь холдуулдаг аюултай. Эдгээр нь биднийг чухал зүйлээс холдуулах ёсгүй бөгөөд харин урьдчилан төлөвлөж, бусдад шилжүүлэн даалгах боломжтой ажлууд байдаг юм.


Г” чухал бус бөгөөд яаралтай бус
/ Цагт ч луужинд ч хамаарахгүй/


Энэ ангиллын ажилд хүн цаг хугацаа болон хүч чадлаа үр ашиггүй, дэмий зарцуулдаг. Жишээлбэл: шаардлагагүй эд зүйл худалдан авах, ихэнх цагаа зурагтын өмнө өнгөрөөх, хэрэггүй сэтгүүл, үнэ цэнэгүй ном унших, олон цагаар интернетэд суух, утсаар дэмий ярих, тамхи татах, согтох, сөрөг нөлөө бүхий хүмүүстэй хамт цагийг өнгөрөөх г.м Эдгээр зүйлсийг хийснээрээ хайран цаг хугацааг бид зүгээр л алдаж амьдралаа үрж байна гэсэн үг юм.

  • Digg
  • Del.icio.us
  • StumbleUpon
  • Reddit
  • RSS

“ Цэнхэр алтны хэрэглээ” сэдэвт эссэ бичлэгийн уралдааны удирдамж


Батлав: Сургалтын албаны менежер Г. Батболд

Цэнхэр алтны хэрэглээ” сэдэвт эссэ бичлэгийн уралдааны удирдамж


Зорилго:
Сурагчдын усаа хайрлан хамгаалах тухай ойлголтыг нэмэгдүүлж амьдарч буй орчиндоо нөлөөлөх чадвар эзэмшүүлэх

Хамрах хүрээ:
Анхан шатны ангийн оюутнууд

Явагдах хугацаа:
2016. 03. 10 – 03. 21

Шалгаруулах журам:
Тэргүүн байр- 1 Өргөмжлөл, үнэ бүхий зүйл
Дэд байр – 1 Өргөмжлөл, үнэ бүхий зүйл


Мөнх ногоон төгөл” экоклуб
Багш Р. Оюунтунгалаг

2016.03.09

  • Digg
  • Del.icio.us
  • StumbleUpon
  • Reddit
  • RSS

“ Ногоон дэлхийгээ хамгаалъя” гар зургийн уралдааны удирдамж


Батлав: Сургалтын албаны менежер Г. Батболд

Ногоон дэлхийгээ хамгаалъя” гар зургийн
уралдааны удирдамж


Зорилго:
Сурагчдын байгаль орчны тухай ойлголтыг нэмэгдүүлж, эх орноо хамгаалах сэтгэлгээг нь идэвхжүүлэх

Хамрах хүрээ:
Техникчийн боловсролын тэнхимийн оюутнууд

Явагдах хугацаа:
2016. 03.07 – 03.14

Шалгаруулах журам:
Тэргүүн байр – 1 Өргөмжлөл, үнэ бүхий зүйл
Дэд байр – 1 Өргөмжлөл, үнэ бүхий зүйл


Мөнх ногоон төгөл” экоклуб
Багш Р. Оюунтунгалаг


2016.03.07

  • Digg
  • Del.icio.us
  • StumbleUpon
  • Reddit
  • RSS

"Эко клуб"-ын ажлуудаас


Нэг: 
Дархан – Өргөө сургуулийн оюутан, сурагчдын дунд үйл ажиллагаагаа 3 дахь жилдээ явуулж байгаа “ Экоклуб” нь сургуулийн эзэмшлийн талбайдаа голт борын төгөл, агчан ой, хайлаасан хашлага ургуулах зорилгоор голт бор – 250 ш, хайлаас – 200 ш, агч – 100 ш тарьж ургуулсан нь амьдралын хувь 80-аас дээш байна.Модны арчилгаа, усалгааг 7 хоногт 3 удаа хийж хэвшсэн.

Хоёр: 
Оюутан сурагчдын дунд “ Цэцэг тарьж сурцгаая”, “ Мод тарьж арчлах нь”, “ Ус- эрүүл мэнд” сургалтуудыг уламжлал болгон зохион явуулж ирлээ.

Гурав: 
Энх тайвны корпусаас зарласан “ Сургууль дээрх сайн дурын ажил” төслийн уралдаанд “Экотанхим” төслөөр оролцож 2-р байр эзэлсэн амжилт гаргаж төслийн ажилтнуудын хүсэлтээр баримтат кино зураг авалтанд  
“ Цэцэг тарьж арчлах нь ” сургалтаараа оролцлоо.

Дөрөв: 
Оюутан, сурагчдын дунд экологийн боловсрол олгох олгох төрөл бүрийн ажлуудыг явуулж ирсэн бөгөөд “ Дарханы ногоон хөгжилд оюутан миний хувь нэмэр “ илтгэлийн уралдаанд оюутан Б. Нарангэрэл оролцож 3-р байр эзэлсэн. Мөн сургууль дээрээ уламжлал болгон 3 дахь жилдээ
“ Экологийн тулгамдсан асуудлууд, түүнээс сэргийлэх арга замууд” илтгэлийн уралдаан, “ Экологи – орчин” АХА тэмцээнүүдийг амжилттай зохион байгуулж байна.

Тав: 
Оюутан, сурагчдын дунд “ Гялгар уутны хэрэглээг хязгаарлая”,
“ Хамгийн олон төрлийн тасалгааны цэцэгтэй “ анги шалгаруулах уралдаануудыг явуулж жил бүр аваргуудаа шалгаруулж байна.


Тайлан бичсэн багш Р. Оюунтунгалаг.

 Дархан- Өргөө сургуулийн алтан дүрэм “ боловсруулж багш, сурагчдад мөрдүүлэх ажлыг 3 дахь жилдээ хийж байна.















  • Digg
  • Del.icio.us
  • StumbleUpon
  • Reddit
  • RSS

Амьд биеийн үржлийн хэлбэрүүд

Бэлгийн бус үржил

Энэ үржлийн үед шинэ бие махбод биеийн эсээс үүсч хөгждөгөөрөө бусад үржлээс ялгаатай.
Бэлгийн бус үржил нь олон янзын хэлбэртэй байдаг. Амёб, эвглен зэрэг эгэл биетнүүд, хламидомонад зэрэг нэг эст замгууд хуваагдлын замаар үржинэ.
Доод мөөг, хлорелла зэрэг нэг эстнүүд спороор үржинэ. Спор гэдэг нь гадуураа хамгаалах бүрхүүлээр хучигдсан өвөрмөц эс юм. Энэ эс гадаад орчны халуун, хүйтэн, чийгийн дутагдал зэргийг давах чадвартай бөгөөд тохиромжтой нөхцөл бүрдэхэд маш хурдан үржинэ. Хөнгөн учраас салхи, шавжаар амархан тархдаг.
Бэлгийн бус үржлийн өөр нэг хэлбэр нь нахиалах үржил юм. Хөрөнгөнцөрийн мөөг, гидра, шүр болон зарим төрлийн шаахайн бие дээр нахиа хэлбэрийн булцуу гарч томрон эх бодгальтайгаа ижил бүтэц, байгууламжтай болсны дараа эхээсээ салж бие даан амьдарна.Ийм маягаар шүхэртэн, цагираг болон дугираг хорхойн бэлгийн бус үржил явагдана.
Ургал эрхтнээр үржих бэлгийн бус үржлийн хэлбэр ургамалд өргөн тархсан байдаг.Энэ үед биеийн эсүүд болох үндэслэг иш, булцуу, сахал зэрэг ургал эрхтнүүд бие даасан төл ургамлыг төрүүлнэ. Жишээ нь: төмсийг дүрс хувирсан иш болох булцуугаар үржүүлдэг бол үхрийн нүд, усан үзмийг мөчрөөр үржүүлнэ.Харин гүзээлзгэнэ урт мөлхөө ишнээсээ ургана.
Бэлгийн бус үржил нь бэлгийн үржлээс өмнө үүссэн, түүхэн хувьсах хөгжлийн чухал ач холбогдолтой үйл явц бөгөөд тохиромжтой нөхцөлд энэ үржлийн ачаар зүйлийн тоо түргэн өсөх боломжтой.

Бэлгийн үржил

Бэлгийн булчирхай дотор үүсч бүрэлдсэн тусгай эсүүдээс бодгаль бие хөгжин үе солигдохыг бэлгийн үржил гэнэ. Энэ үед эцэг, эхийн бэлгийн эсүүд хоорондоо нийлж шинэ бие махбодыг үүсгэнэ. Зарим сээргүйтэн амьтанд эр болон эм бэлгийн эсүүд нэгэн бие дээр бий болох нь ховор биш үзэгдэл юм.Ийм биеийг гермафродит гэж нэрлэдэг.Зарим зүйлийн амьтан, ургамалд үр тогтоогүй өндгөн эсээс бүтэн бодгаль бие хөгжих тохиолдол байдаг. Ийм үржлийг партеногенез буюу охин үржил гэнэ.Энэ үржлийн ач холбогдол нь удамшлын өөр өөр төрлийн мэдээлэл үр удам дээр ирж нэгддэгт оршино.Эр бэлгийн эс буюу сперматозоид нь үрэвчинд, эм бэлгийн өндгөн эсүүд эм бэлгийн булчирхай буюу өндгөвчинд тус тус боловсорно.Бэлгийн эсүүд үүсч боловсрох үйл явцыг – сперматогенез, өндгөн эс боловсрохыг гаметогенез гэнэ. Бэлгийн эсүүд үүсч боловсрох үйл явцыг ерөнхийд нь гаметогенез гэнэ. Эр бэлгийн эс боловсрох үйл явцыг- сперматогенез, өндгөн эс боловсрохыг- оогенез гэнэ.  

  • Digg
  • Del.icio.us
  • StumbleUpon
  • Reddit
  • RSS

Сайн сонсогч байх нь амжилтын үндэс


Бид яагаад сайн сонсогч байж чаддаггүй вэ?

  • Нөгөө хүнээ ярьж байхад нь зэрэгцэн ярих үедээ
  • Нөгөө хүнээ ярьж байхад өөрийн хэлэх үгээ бодож байх үедээ
  • Нөгөө хүндээ буулт хийхгүй гэсэн хатуу байр суурьтай үедээ
  • Нөгөө хүнээ өөрөөсөө дорд үзэх үедээ
  • Бусдаас суралцахаа мартах үедээ
  • Ямар нэг юмыг яарч шийдэх гэж хичээх үедээ

Бид яагаад бусдыг сонсох хэрэгтэй вэ?

  • Өөрийг нь анхааран сонсдог хүнд хүмүүс дуртай байдаг
  • Бусдыг өөртөө татах хамгийн шилдэг арга бол сайн сонсогч байх
  • Их сонсож бага ярь гэж хоёр чих, нэг ам заяасан учир сонсохдоо түргэн, ярихдаа удаан байх. Ярих нь мөнгө, чимээгүй байх нь алт
  • Бусдад ухаалаг хэмээн үнэлэгдэх шилдэг арга бол хүлээцтэй сонсох юм.
  • Сонссоноор бид суралцаж байдаг
  • Сонссоноор мэргэн шийдвэрт хүрэх боломжтой

Хэрхэн сайн сонсогч байх вэ?


  • Бусдыг сонсоход цаг гарга. Энэ нь та өөртөө болон хайртай дотны хүмүүсийнхээ төлөө хийж буй чухал хөрөнгө оруулалт гэдгийг ойлгох хэрэгтэй.
  • Сэтгэл зүрх, оюун бодлоо тухайн хүндээ бүрэн төвлөрүүл. Сонсож байхдаа өөр юм бодох, цагаа байн байн харах, утсаар ярих, нүүр царайндаа тоомжиргүй байдлыг харуулах, хааш яйш үл хүндэтгэсэн байдалтай суух зэргээс зайлсхий.
  • Сэтгэл зүрхээрээ сонсож байгаа гэдгээ мэдрүүл. Нүд рүү нь харах / гэхдээ тас ширтэхээс болгоомжил /, толгой дохих, ойлгож байгаагаа илэрхийлэх, товч үг хэлэх, хүндэтгэлтэй зөв суух
  • Ярьж буй зүйлийг нь тодруулах үүднээс товчхон асуулт асуух. Энэ нь тухайн хүнд цэгцтэй ярихад нь тус болдог
  • Сонсож байхдаа яарч бүү дүгнэлт хий. Бас дүгнэлтээ шууд бүү хэл
  • Ярьж буй хүнийхээ сэтгэл хөдлөлд, юу хэлэх гээд байгааг нь мэдэрч бай
  • Ярьж буй зүйлд нь аль болох эерэг өнцгөөс нь хандаж, урам өгөх нь чухал.

  • Digg
  • Del.icio.us
  • StumbleUpon
  • Reddit
  • RSS

Уур бухимдлаа эерэгээр тайлах нь


Хүмүүс уур бухимдлаа нэг дор эсвэл аажмаар гаргацгаадаг. Уур уцаар бол сэтгэл хөдлөлийн үнэнч хэлбэр юм. Хэрэв түүнийг гадагш илэрхийлж гаргахгүй бол дотогш буглаж бугшсаар биеийн хаа нэгтээ хуримтлагдаж ямар нэг өвчин эмгэг болж хувирна. Шүүмжлэлийн адил бид нэг зүйл дахин дахин давтагдахад үргэлж уурладаг. Тэгээд түүнийгээ илэрхийлж гаргах эрхгүй мэт санаж, нэг гараа нөгөөгөөрөө барьж, цааш залгиж орхидог. Энэ нь яваандаа гомдол, дургүйцэл, тунирхал,бухимдал, шаналал, дарамт болж хувирдаг. Ийм болтол хүндрүүлэхгүйн тулд уурласан даруйдаа учрыг нь олж, сэтгэл хөдлөлөө илэрхийлж гаргах нь чухал.
Уур бухимдлын учрыг олох олон эерэг арга зам бий. Эдгээрийн нэг нь уур хүргэсэн хүнтэйгээ нээлттэй, илэн далангүй ярилцаж, хоригдмол, баригдмал сэтгэл хөдлөлөө илэрхийлэх явдал. Уураа гаргах аргууд:
  • Чамд уур хүрч байна .Яагаад гэвэл...” гэж хэлж болно.
  • Толинд харж байгаад нөгөө уурыг чинь хүргэсэн нөхөртэйгээ ярьж байгаа мэт ярих. Толинд нүдээ сайн харж яриарай. Хэрэв ингэж чадахгүй бол хамар эсвэл ам руугаа харахыг хичээгээрэй. Тэгээд өөрийгөө нөгөө уурыг чинь хүргэж, ямар нэг буруу зүйл хийсэн этгээд гэж төсөөлөөрэй. Яг тэр уур хүргэсэн агшинг эргэн санаж, уурыг дахин танд мэдрэгдэхийг зөвшөөр. Тэгээд тэр хүнд яг юунаас болж уурласанаа хэл. Өөрт төрсөн бүх бухимдлаа гадагш гаргаж үзүүл. “ Би чамд маш их уурлаж байна. Яагаад гэвэл чи... тэгсэн учраас. Би маш их айж байна. Яагаад гэвэл чи... ингэсэн учраас” гэж хэл. Бүх мэдрэмж, сэтгэл хөдлөлөө илэрхийл. Хэрэв биеэрээ ямар нэг зүйл хиймээр санагдвал дэрээ цохь. Цаанаасаа гарч буй уур, мэдрэмжийг иймэрхүү байдлаар илэрхийлэхээс бүү ай. Та өмнө нь хангалттай удаан хугацаанд уур бухимдлаа тэвчин барьж, дарсаар ирсэн шүү дээ. Айж ичээд, гэмшиж шаналаад байх хэрэггүй. Мэдрэмж гэдэг үйлдэлд хэлбэржсэн бодлууд шүү дээ. Тэд ямар нэг зорилгод чиглэгддэг ч мэдрэмжийг оюун тархи болоод биенээсээ чөлөөлж гаргах үед, оюун санаанд тань илүү өгөөжтэй, эерэг зүйл бий болох сул орон зай үүснэ.
Уур бухимдал – элгэнд муу
Уйтгар гуниг – уушгинд хортой
Санаа зовинох – ходоодонд хөнөөлтэй
Стресс – тархи болон зүрхийг гэмтээх аюултай
Айдас- бөөрөнд муугаар нөлөөлдөг.

  • Digg
  • Del.icio.us
  • StumbleUpon
  • Reddit
  • RSS